Een witgouden ring laten vermaken
Vermaken is een verzamelwoord. Het kan gaan om een halve maat verschil, maar ook om een nieuwe band onder een oude kop, een steen die naar een ander model verhuist of twee ringen die tot één stuk worden samengevoegd. Wat er kan, hangt af van de constructie van jouw ring — niet van de wens. Deze pagina zet de mogelijkheden en de blokkades op een rij.
Laat de ring beoordelen voordat je iets afspreekt: de werkplaats kijkt naar de zetting, de bandhoogte, eerdere soldeernaden en de steensoort. Een gladde band of een ring met een vrij bandgedeelte is vrijwel altijd te vermaken. Ringen met stenen rondom, spanzettingen en zeer dunne banden meestal niet.
Wat er gevraagd wordt en wat ervan kan
| Wens | Haalbaarheid | Gevolg |
|---|---|---|
| Maat aanpassen, tot ongeveer twee maten | Meestal | Naad in de band; zie vergroten en verkleinen |
| Versleten band vernieuwen onder een bestaande kop | Goed mogelijk | Nieuw materiaal, oude kop blijft; arbeidsintensief |
| Steen overzetten naar een nieuw model | Mogelijk bij harde stenen | De oude zetting gaat verloren; steen wordt opnieuw gekeurd op schade |
| Twee ringen samenvoegen | Soms | Vraagt gelijk gehalte en kleur; anders blijft de naad zichtbaar |
| Profiel of breedte wijzigen | Zelden zinvol | Vaak goedkoper en beter om een nieuwe band te maken van het oude goud |
| Gravure toevoegen of vervangen | Ja | Ruimte hangt af van bandhoogte; zie graveren |
Wat de werkplaats eerst controleert
- Bandhoogte meten. Onder ongeveer 1,4 millimeter is elke ingreep risicovol; het materiaal vervormt dan tijdens het werk.
- Zoeken naar oude naden. Een eerder vermaakte ring heeft al zwakke zones; die bepalen waar wel en niet gewerkt kan worden.
- Stenen identificeren. Warmtegevoelige, gevulde of gelijmde stenen moeten eruit voordat er vuur bij komt.
- Gehalte en kleur vaststellen. Bijgezet materiaal moet in gehalte en tint aansluiten, anders is de reparatie na het polijsten zichtbaar.
- Bepalen wat er na afloop nodig is. Vrijwel elke ingreep eindigt met polijsten en opnieuw rhodineren; dat hoort in de offerte te staan.
Wanneer het antwoord nee is
Bij een eternity-ring loopt het zetwerk rondom door. Er is geen plek om de band te openen zonder stenen te verwijderen en het zetwerk opnieuw op te bouwen; wie de maat wil wijzigen, laat in de praktijk een nieuwe ring maken. Een spanzetting houdt de steen vast door de veerkracht van het metaal zelf: elke ingreep die de band opent of verhit, haalt die spanning eruit. Een ring met stenen tot ver in de flanken kan soms nog wel een paar tienden van een maat mee, maar niet meer dan dat.
Vraag bij een afwijzing altijd naar het alternatief. Vaak kan het oude goud worden ingeleverd of hergebruikt voor een nieuw exemplaar; hoe die verrekening werkt, staat bij oud goud inruilen.
Kosten en doorlooptijd
Een prijsopgave voor vermaken bestaat uit arbeid, eventueel bijgezet goud, zetwerk en afwerking. Die posten wegen per opdracht anders, en het maakt uit of de zaak een eigen atelier heeft of het werk doorstuurt. Reken bij een eigen werkplaats op enkele werkdagen voor eenvoudig maatwerk; uitbesteed werk en opdrachten waarbij stenen eruit moeten, lopen op tot enkele weken. Vraag om een schriftelijke opgave per handeling, inclusief wat er gebeurt als tijdens het werk blijkt dat het materiaal slechter is dan gedacht. Zie ook technieken bij reparatie.
Veelgestelde vragen
Blijft de naad zichtbaar na het vermaken?
Bij goed werk niet met het blote oog. Onder een loep is de soldeernaad meestal te vinden, en na jaren dragen kan hij door verschil in slijtage weer opduiken.
Kan een ring meerdere keren vermaakt worden?
Ja, maar elke keer verdwijnt er wat materiaal bij het afwerken en komt er een zone bij die verhit is geweest. Laat de bandhoogte meten voordat je opnieuw begint.
Kan ik mijn maat beter eerst laten opnemen?
Verstandig. Meet aan het eind van de dag en niet bij koude handen; zie ringmaat bepalen.
Verliest een ring waarde door vermaken?
Voor een gebruikelijk sieraad nauwelijks. Bij antiek en verzamelstukken telt de originele staat wel mee, en dan is terughoudendheid op zijn plaats.
Laatst gecontroleerd: